Sigortanın Yararları Nelerdir?

Günümüzde sigortacılık endüstrisinin, gerek bireyler gerekse de işletmeler açısından büyük faydalar sağladığı yadsınamaz bir gerçekliktir. Sigorta sektörü, üstlendiği işlevler sayesinde aynı zamanda ülke ekonomisine önemli katkılar da sağlamaktadır. Özellikle gelişmiş ülkelerde finans sistemi içerisinde sigorta sisteminin etkinliği, önemli bir gelişmişlik göstergesi olarak kabul edilmektedir. Bir ülkede sigortacılık sisteminin etkinliği, finansal piyasalara sağladığı fon yaratıcı katkısıyla ifade edilmektedir, bunun yanı sıra sigortacılığın çok sayıda işlevi bulunmaktadır. Sigortacılığın işlevlerini çeşitli başlıklar altında toplamak gerekirse şunları söyleyebiliriz.

Sigorta risklerin oluşturacağı kayıpları telafi etmektedir: Sigortanın temel faydası beklenmeyen kayıpları telafi etmesidir. Sigorta kayıplar için finansal bir kaynak sağlamaktadır. Sigorta riskin oluşturacağı zararı tazmin ederek, bireyin hasardan önceki mali durumuna ulaşmayı sağlamaktadır. Sigorta işletmeler için de birçok fayda sunmaktadır. Risk gerçekleştiğinde işletmelerin finansal kayıplarını karşılayan sigorta sistemi, işletmelerin mali gücünü korumasına neden olmaktadır.

Bireyler ve kurumlar, sigorta sisteminin sunduğu kayıpların telafisi işlevi ile kayıptan önceki ekonomik durumlarına ulaşmaktadır. Sigorta ile toplumun kaynakları riskin gerçekleşmeden önceki haline getirilmektedir.

Sigorta güven ve dayanışma olgusu sağlamaktadır: Sigorta bireylerin hayatta karşılaşacakları risklerin ekonomik sonuçlarından dolayı önceden önlem alma ihtiyacından gelişmiştir. Sigorta bireylerin ve işletmelerin riskler sonucunda oluşan kayıplarını karşılayarak güvence sunan bir sistemdir. Sigorta aynı riske maruz bireyleri bir araya getirerek kayıplarının karşılanmasında dayanışma unsurunu sağlamaktadır.

Sigorta ile zarar paylaşımı primler aracılığı ile gerçekleşir. Aynı riske maruz bireylerden toplanan primlerle oluşan fonlar, riske maruz kalan az sayıda bireyin risk gerçekleştiğinde zararını karşılamaktadır. Böylelikle, aynı riske maruz kalan bireyler tek başlarına karşılamakta zorlanacakları kayıpları, sigorta sistemi ile paylaşmaktadır. Reasürans sistemi, sigortanın dayanışma ve paylaşma olgusunu uluslararası alanlara yaymaktadır.

Sigorta ile sigortalı, riskin finansal sonuçlarını sigorta şirketine transfer etmektedir. Böylelikle sigortalı, zararı tazmin etme sorumluluğunu ve riskin oluşturduğu endişe ve belirsizliği sigorta şirketine devretmiş olur. Risklerin meydana getireceği kayıplar, yıkımlar ve ekonomik sorunlar sigorta sistemi ile güvence altına alınarak, bireylerin yaşamlarını huzurlu ve güvenli bir şekilde sürmesine olanak tanımaktadır.

Sigorta sisteminin en büyük faydalarından biri ailelerdeki güven ortamını sağlamasıdır. Sigorta ailelerde varlıkların beklenmedik kayıpları ile oluşacak mali sıkıntıyı ve aile ferdinin vefat etmesiyle oluşacak gelir kayıplarını telafi etmektedir. Sigorta ailelere, kayıp yaşandıktan sonra, kayıpları karşılayarak normal hayatlarına devam etmeyi sağlamaktadır. Sigorta olmadığında, aileler kayıpların getirdiği finansal güçlükleri aşmada çok zorlanabilmektedir.

İşletmelerin sigorta ile teminat altına alacağı riskler; varlıkların zarara uğraması, hukuki sorumluluk ve sosyal haklar başlıkları altında incelenebilir. Varlıkların zarara uğraması riski, işletmenin kaynakları ile ilgili varlıkların tahribatı ile ortaya çıkan maddi zararlar olarak tanımlanabilir. Hukuki sorumluluk riski işletmenin paydaşlarına verilecek zarar sorumluluğunu kapsar. Sosyal haklar riskini işletme çalışanlarının ölüm, hastalık ve sakatlık riskleri oluşturmaktadır. Bir işletmenin bu riskleri kendi sermayesi ile karşılaması beklenilmeyecek bir durumdur. Bu nedenle, sigorta işletmeler için vazgeçilmez bir öneme sahiptir. İşletmeler için, çağdaş ekonomik yaşam sigortayı gerekli kılmaktadır. Örneğin, bir işletmenin hammadde ve nihai ürünlerinin nakli açısından nakliyat sigortaları, makine ve teçhizatlar için makine kırılma sigortası, işletmenin varlıkları açısından doğal afet sigortalan, çalışanları açısından hayat veya ferdi kaza sigortaları, işletme faaliyetleri ile ilgili hukuki sorumluluk sigortalarının önemi yadsınamaz.

Sigorta ekonominin gelişmesine katkıda bulunmaktadır: Sigortacılık dünya finans tarihinin en eski ve en önemli kurumlarının başında gelmektedir. Ekonomik kalkınmada sigorta itici bir güç oluşturmaktadır. Sigorta bireylerin kayıplara yönelik olarak ayırdıkları tasarrufların, yatırıma dönüşmesini sağlamaktadır. Sigorta ile küçük primler karşılığında, atıl durumda olacak tasarruflar, ekonominin gelişmesini desteklemektedir. Sigorta önemli bir tasarruf kaynağı olarak nitelendirilir. Sigorta küçük miktarlardaki primlerin toplanması ile büyük miktarlardaki fon birikimini oluşturmaktadır. Sigortalılar tarafından ödenen sigorta primleri ile oluşturulan fonlar sigorta şirketleri tarafından sermaye piyasalarında yatırıma yönlendirilmektedir.

Özellikle hayat sigortasında toplanan fonlar yatırıma yönlendirilerek daha büyük miktarlara ulaşabilmektedir. Diğer sigorta dallarına göre, hayat sigortalarında oluşan fonlar uzun vadelidir ve sanayi yatırımlarına kolaylıkla aktarılabilir özelliktedir. Sigorta şirketleri kar amacı taşıyan kuruluşlar olması nedeniyle, fon yönetiminin daha rasyonel ve verimli olması için çaba harcayacaklardır. Sigorta sektöründeki rekabet bu durumu pozitif etkileyecektir. Yatırım fonlarının kazancı, sigorta hasar maliyetini dengelemekte bu durum primlerin düşmesine de yardımcı olmaktadır. Sigorta yatırımların artmasını sağlayarak istihdam olanakları oluşturmasında etkilidir. Böylelikle fonlar yatırımları, istihdamı ve kişi başına geliri artırmaya yardımcı olmaktadır. Gelirin artması refah düzeyinin artmasını sağlamaktadır.

Reasürans yolu ile sigortacılık global riskleri üstlenmekte ve potansiyelini arttırmaktadır. Reasürans ile riskin, primin ve hasarın paylaşılması fon akışına neden olmaktadır. Döviz bazında gerçekleşen fon girişleri ve çıkışları arasındaki fark Türkiye ekonomisi döviz varlıklarının üzerinde net bir etki oluşturmaktadır.

Sigorta kredi işlemlerini kolaylaşmasını sağlamaktadır: Sigorta kredi işlemlerini kolaylaştırmaktadır. Örneğin bankaların kredi çekenlere hayat sigortası yaptırmasının bankaların kredi vermesini teşvik edici bir unsur olduğu söylenebilir. Sigorta güvencesi ile kredi olanakları ve girişimcilerin kredibilitesi artmaktadır. Sigorta ile kredi almak kolaylaşmakta ve bu durum girişimci açısından yatırım kararları üzerinde olumlu bir etki sağlamaktadır.

Sigorta önemli bir vergi kaynağıdır: Sigorta şirketleri mali bir kurum olarak vergiye önemli katkılar sağlamaktadır. Sigorta şirketleri, işletmecilik faaliyetleri ile oluşan vergilerle, yatırımlarından gerçekleşen vergilerle ve sigorta poliçe türlerine göre sigortalıdan tahsil ettikleri vergilerle, vergi kaynağı açısından önemli bir paya sahiptir.

Sigorta yatırımların ve girişimci sayısının artmasına olumlu etkide bulunur: Sigorta, sağladığı güven ile bireylerin ve kurumların yatırımlarının artmasına ve girişimci sayısının artmasına yardımcı olmaktadır. Sigorta ile yatırım mallarının, işletmecilik faaliyetlerinden doğan sorumlulukların oluşturacağı kayıpların ve kâr kayıplarının sigorta edilebilmesi yatırımlardaki güveni destekleyici unsurlardandır.

Sigorta hasarlara karşı teminat sunduğundan, girişimcilerin karar vermelerini kolaylaştırarak yatırım kararlarında daha cesur davranmasını desteklemektedir ve girişimcilerin yeni yatırımlara girmesinde etkili olmaktadır. Sigorta ile oluşan fonların verimli yatırımlara yönlendirilmesi birçok ülkenin kalkınmasında etkili olmuştur. Gelişmiş ülkelerde "kalkınmanın ancak tasarruflarla sağlanabileceği düşüncesi" sigortacılığın desteklenmesine neden olmaktadır.

Sigorta kayıpların önlenmesi ve azaltılmasına yardımcı olmaktadır: Sigorta, sigortalının finansal kayıplarını karşılayarak ekonomik çöküntülerinin önünü almak amacını taşır. Sigorta sistemi zararların azaltılmasında da etkili olmaktadır. Sigorta sözleşmesi ile kayıpların önlenmesi ve azaltılması düşük miktardaki primler karşılığında teminat altına alınmaktadır. Örneğin, sigorta şirketi hırsızlık teminatında eğer sigortalı hırsızlığı önleyici cihazlara sahip ise sigorta primini düşürmekte böylece sigorta şirketi sigortalının zararı önleyici tedbirler almasını teşvik etmektedir.